Δεν συμμετέχει , δεν απανταει....

[elenik]

Σημερα το πρωι με έπιασε η δασκάλα του Βασίλη.

Ο Βασιλης τελευταια δεν συμμετεχει πουθενα, δεν απανταει σε τιποτα και σε οτι τον ρωτησει δεν ξερει (πχ τι μερα ειναι που λεει ειναι κατι που καθε μερα λενε και πρεπει να ξερει). Γενικα εχει μια αρνηση να συμμετεχει σε οτιδηποτε και να κανει οτιδηποτε.

Την ρωτησα μηπως εχει να κανει με το οτι του ανακοινωσαμε οτι θα αποκτησει αδερφακι και μου λεει οτι δεν το κανει τωρα αλλα καιρο ....

 

Την ρωτησα αν παλια τα απαντουσε και τωρα σταματησε (το τρομερο αγχος απο τοτε που εβγαλε εκεινη την διαγνωση εκεινη ) και μου απανταει οτι δεν ξερει γιατι τελευταια τον παρατηρει και τον ρωταει συνεχεια επιτηδες. Στην τελευταια συναντηση που ειχαν φερει μια λογοθεραπευτρια ανεφερα το θεμα του τραυλισμου του Βασιλη και ισως απο τοτε ... τι να πω.

 

Της ειπα οτι αναφερει συνεχως για καποιο παιδακι που τον πειραζει και τον χτυπαει και της ειπα και το ονοματεπωνυμο που μου λεει συνεχεια ο Βασιλης και συγκεκριμενα της ειπα ενα σκηνικο που του ανοιξε τη μυτη του οταν τον εριξε και μου ειπε οτι εχουν Γιαννη αλλα οχι με τετοιο επιθετο και το οτι τον εριξε απο το καραβι (ετσι μου ειπε ο Βασιλης) ειναι φανταστικο. Η μυτη του οντως ομως ειχε ανοιξει.

 

Μου συστησε να το συζητησω με κάποιον γιατρό. Τι γιατρό πρεπει να δω και τι πρεπει να κανω για να ξερω?

 

Εχω τρελαθει παλι. Και ειναι τοσο καλος σπιτι. όλοι έχουμε μείνει άφωνοι με το ποσο εχει ηρεμησει. Το μονο που θα μπορουσα να πω ως ανησυχητικο ειναι το θεμα της ζωγραφικης. Τις μερες δεν ειχα ασχοληθει ποτε να της μαθει . Να μετραει ξερει μεχρι το 10 αλλα τις περισσοτερες φορες μπερδευεται. Γενικα αριθμούς και αλφαβητο να πω την αληθεια και μετα απο συσταση ειδικών στον παιδικο δεν ασχοληθηκα απο τωρα να μαθει. Απλα σαν παιχνιδι. Ξερει δηλαδη το γραμμα που αρχιζει το ονομα της μαμας , του μπαμπα και λοιπον αγαπημενων προσοπων. Εχω εστιασει να μαθει τα συναισθηματα του και ειναι κατι που ξερει πολυ καλα. Φιλους εχει και μαλιστα συμμετεχει με μεγαλη χαρα σε διαφορες εξοδους μαζι τους.

 

Πως μπορω να ελενξω το παιδι μου. Τι πρεπει να ξερει. Τι του συμβαινει? Ειναι δυνατον να τα φανταζεται ολα αυτα που λεει και αν ναι γιατι? Τα σημαδια ομως? Ανοιξε μονη της η μυτη του?

[ΡΟΥΛΑ]

Αυτο θα σου έλεγα και εγω τώρα, η μύτη δεν μπορεί να άνοιξε από μονη της, κάτι θα έγινε που το φόβησε το παιδί και μάλλον η δασκάλα δεν το είδε, ίσως θα έπρεπε να πεις στο μικρό να σου δείξει εσένα ποιό παιδάκι το πειράζει να δεις αν είναι πραγματικό πρόσωπο ή φανταστικό και τότε να ρωτήσεις την δασκάλα ποιά η σχέση των δυο παιδιών.

[Μαρια Στυλιανακη]

Ο Βασιλης τελευταια δεν συμμετεχει πουθενα, δεν απανταει σε τιποτα και σε οτι τον ρωτησει δεν ξερει (πχ τι μερα ειναι που λεει ειναι κατι που καθε μερα λενε και πρεπει να ξερει). Γενικα εχει μια αρνηση να συμμετεχει σε οτιδηποτε και να κανει οτιδηποτε.

 

γενικά όταν καποιος σου λέει κατι τέτοιο στο πόδι, εγώ δε μπορώ να το πάρω στα σοβαρά.

 

αυτό είναι ένα πολύ σοβαρό θέμα που πρέπει να συζητείται κατόπιν συνεννόησης με την διεύθυνση και όχι στο πόδι, επουδενί. ΑΝ έχουν να σου πουν κάτι να είναι πολύ καλά υπολογισμένο τι τι θα πουν και τι νόημα έχει αυτό που θα πουν.

 

το να μην ξέρει τι μέρα είναι , πιστεύω ότι πολύ λίγα παιδιά σε αυτή την ηλικία ξέρουν τι μέρα είναι!!!

σε αυτή την ηλικία αρχίζουν και τα μαθαίνουν αλλά δεν σημαίνει ότι πρεπει ήδη να τα ξέρουν. (έχει τεράστια διαφορά το ένα απο το άλλο)....

 

είναι πολύ βαρύ το να πει ο Βασίλης δε συμμετέχει πουθενά. δηλαδή, εννοεί ότι είναι σε μια γωνία και κοιτάει τον τοίχο?

 

θα ήθελα να σε παρακαλέσω πριν κανεις οτιδήποτε άλλο, και μπείς σε ανησυχίες, να ζητήσεις, ένα ραντεβού με την υπευθυνη και την δασκάλα

και να σου πουν συγκεκριμένα τι του αρέσει τι δεν του αρέσει, να συζητήσετε το θέμα με το άλλο παιδάκι

(κάτι που πιστεύω είναι σημαντικό, μπορεί να δείχνει όμως και άλλα πράγματα δηλαδή να εκδηλώνει έτσι απλώς μια δυσαρέσκεια γενική για κατι που να συνεβη εκεί ή όχι σχετικα με καποιο συμβαν αλλα γενικά)

 

αν η παιδαγωγός είναι άσχετη, συγνώμη, και ρωτάει συνέχεια ένα παιδί με τρόπο που το παιδί καταλαβαίνει ότι το ρωτάει για να μιλήσει, είναι ότι χειρότερο, και ένα έξυπνο παιδί

θα σταματήσει να απαντάει αν καταλάβει κατι τέτοιο.

επίσης

τι εννοεί η δασκάλα ότι τον παρατηρεί?

 

έχει πάρει οδηγίες απο ειδικό για το πως γίνεται αυτό?

έχει κάνει καταγραφή? (ΒΑΣΙΚΟΤΑΤΟ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΤΗΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗΣ)...!?

 

εάν κανει καποιος κατι τέτοιο χωρίς οδηγίες κ χωρίς να ξέρει το πως, τότε θα κανει χειρότερο κατι που πιθανως να μην είναι μεγάλο θέμα και κατι περαστικό η καθόλου θέμα ΚΑΝ.

 

για την ζωγραφική θα είδες σε ένα άλλο τοπικ συγκεκριμένα για αυτό τι έχω γράψει.

[elenik]

Περίεργο και θέλω τη γνώμη σας παρακαλώ.

Χθες ρώτησα την απογευματινή κοπέλα άν υπάρχει κάποιο παιδάκι με το όνομα Γ.... στην ταξί του Βασίλη. Μόλις μου είπε ναι την ρώτησα επίθετο. Δεν θα το πιστέψετε. Το επίθετο που έλεγε ο Βασίλης ήταν ίδιο με αυτό που είχε το παιδάκι στην τάξη του με 2 γράμματα διαφορετικά (είναι και κατεβατό οπότε.....). Γιατί δεν μου το είπε η δασκάλα? Εκείνη είπε οτι ένα τελείως άλλο επίθετο. Μακάρι να μπορούσα να γράψω το επίθετο να δείτε πόσο παρόμοια είναι.

τι εννοεί η δασκάλα ότι τον παρατηρεί?

μου είπε ότι ρωτάει συνέχεια τον Βασίλη επίτηδες να δεί .

 

Χθες της είπε οτι είναι Τρίτη και του κόλλησε ένα αυτοκόλλητο.

 

Όταν σχολάγαμε ο Βασίλης μου έδειξε ένα κοριτσάκι και μου είπε οτι την λένε έτσι αλλά δεν τον έχει φίλο. Γενικά υπάρχουν πολλά παιδάκια στην τάξη που λέει οτι δεν τον έχουν φίλο με αποτέλεσμα να μην θέλει να πάει σχολείο τελευταία. Πως εχει απομονωθεί έτσι το παιδι μου?

 

Σήμερα έκλαιγε πάλι λέγοντας ότι δεν θέλει να πάει σχολείο (γίνεται συχνά τελευταία αλλά με λίγο ζόρι πήγαινε). Σήμερα δεν τον έστειλα. Δεν ξέρω πως να το χειριστώ το θέμα. Δεν θέλω να πιέσω το παιδί.

είναι πολύ βαρύ το να πει ο Βασίλης δε συμμετέχει πουθενά. δηλαδή, εννοεί ότι είναι σε μια γωνία και κοιτάει τον τοίχο?

Λέει οτι έχει μια γενική άρνηση σε ότι του ζητήσει , ότι τον ρωτήσει απαντάει "δεν ξέρω" και γενικά δεν θέλει να συμμετέχει.

 

Να τονίσω ότι συνεχίζει να έχει διαρροές το βράδυ από τότε που ξεκίνησε να κοιμάται εκεί.

 

Αυτο θα σου έλεγα και εγώ τώρα, η μύτη δεν μπορεί να άνοιξε από μονη της,

Αυτό είναι το μόνο που με κάνει να αμφιβάλλω για όσα λέει η δασκάλα του.

 

Θα πάρω τηλέφωνο σήμερα να κλείσω κάποιο ραντεβού. Το θέμα είναι για πότε θα μπορέσει. Τι θα κάνω μέχρι τότε. Σήμερα προσπαθώντας να τον πείσω να πάει του είπα Αν σε χτυπήσει ρε παιδί μου ρίχτου κι εσύ . Ποια εγώ που έδωσα μάχη για να μην ακουμπάει ο Βασίλης άλλο παιδάκι και να το λέει απλά σε κάποιον μεγαλύτερο. Και η απάντηση του ήταν "Και τι θα πει η δασκάλα?". Εκει τα έχασα. Τι οδηγίες του δίνω Παναγιά μου. Πως να το χειριστώ?

[flower]

elenik καταλαβαινω την αγωνια σου γιατι εχω περασει απο αντιστοιχη κατασταση.Θα πρεπει να μιλησεις το γρηγοροτερο με τη δασκαλα(τι σημαινει ποτε θα μπορει?) ειναι υπευθυνη για το παιδι σου τις ωρες που εσυ της το εμπιστευεσαι.Δυστυχως ομως φαινεται οτι η ιδια "κολλαει" ταμπελες στα παιδια δηλ.το δικο σου φτιαχνει φανταστικες ιστοριες,γιατι απλα δεν μπορει να σου πει οτι δεν γνωριζει πως ανοιξε η μυτη του μικρου παρολο που θα επρεπε,ενω το αλλο το παιδακι που βαρεσε το γιο σου ειναι ανυπαρκτο.Και οσο για το τεστ στο οποιο περναει το παιδακι θα συμφωνησω με την ΜΑΡΙΑ ΣΤΥΛΙΑΝΑΚΗ και θα σου πω οτι τα παιδια ειναι πολυ πιο εξυπνα απο οσο τα θεωρουν μερικοι που θελουν να λεγονται παιδαγωγοι.Ο μονος που δεν εχει λογο να πει ψεμματα ειναι ο μικρος σου.Ευχομαι ολοψυχα να καταφερεις να βγαλεις ακρη.

[Maya]

Εγώ το πρόβλημα το βλέπω στη δασκάλα. Πολύ βιαστικές και πρόχειρες κρίσεις, τάση να βάζει εττικέτες στα παιδιά και να τα βγάζει ΄προβληματικά' και φυσικά λίγο ... ψευτρούλα! Σίγουρα ο μικρός δεν την 'πολυπάει' και δεν τον αδικώ. Δεν μπορώ να σου δώσω συμβουλή αλλά έπειδή η ίδια αναφέρεις ότι έχεις δουλέψει το θεμα των συναισθημάτων, παίξε λίγο με αυτό. Από το παιδί σου θα μάθεις την αλήθεια!

[Μαρια Στυλιανακη]

Παράθεση:

τι εννοεί η δασκάλα ότι τον παρατηρεί?

 

μου είπε ότι ρωτάει συνέχεια τον Βασίλη επίτηδες να δεί .

 

εγω θα έκανα το εξής. θα ρώταγα στο ραντεβού εάν της έχει δώσει ποτέ καποιος ειδικός οδηγίες για το πως να κάνει παρατήρηση κ καταγραφή.

αν ναι καλώς. αν όχι εγώ θα της έλεγα να σταματήσει οποιαδήποτε συμπεριφορά είναι διαφοροποιημένη έναντι των άλλων παιδιών.

 

εχει τεράστια σημασία να γίνεται καταγραφή καθημερινή όταν υπάρχει καποια διαφορετική συμπεριφορά ενός παιδιου και μόνο μέσα απο την καταγραφή μπορεί να υπάρξει αντικειμενικκή εικόνα της συμπεριφοράς του.

όσα μένουν στη μνήμη της παιδαγωγού καθε μέρα ειναι κάτι τυχαίο που εξαρτάται απο τα βιώματα της ημέρας και χιλια αλλα δύο.

δεν γίνεται να βασίζεται μια τόσο σημαντική παρατήρηση σε σένα,

σε κάτι τόσο ρευστό και υποκειμενικό.

 

το σωστό είναι σε ραντεβού, να σου παρουσιάσει τα στοιχεία της καταγραφής (όχι να δειξει το τετράδιο αλλά να πεί, κατέγραψα τα εξής, σε τόσες μέρες, τις τάδε στιγμές κτλ)

ΜΟΝΟ ΕΤΣΙ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΒΟΗΘΗΘΕΙ ΕΝΑ ΠΑΙΔΙ,

με γενικότητες δεν γίνεται τίποτα.

 

μην μπαίνεις σε περεταίρω ανησυχίες χωρίς πρώτα να έχεις την ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΗ εικόνα, μιας καταγραφής.

ζήτα το.

 

δεν γίνεται να σε αφήνουν έτσι απλώς με μια παρατήρηση, πάρε τηλέφωνο και ΑΠΑΙΤΗΣΕ ραντεβού άμεσα.

 

πες μου, ΤΙ ΦΤΑΙΣ εσύ, να πρέπει να βγάλεις το φίδι απο την τρύπα τη στιγμή που δεν είναι η δουλειά σου, δεν είσαι εκεί για να ξέρεις τι έγινε.

είναι επιτακτικό, να σου πουν ακριβώς, τι έγινε, για να ξέρεις πως να χειριστείς τα πράγματα με το παιδί σου.

 

όσο για το ποιος το χτυπάει νομίζω ότι είναι δευτερευον σχετικά με το γιατί τον χτυπάει, γιατί το δέχεται και τι κάνει η δασκάλα σε αυτή τη περίπτωση.

όμως θα διαφωνήσω. ΜΠΟΡΕΙ ένα παιδί να χτυπήσει και μόνο του και να ανοίξει η μύτη, δεν είναι απαραίτητο τη συγκεκριμένη φάση, να έχει μπλεχτεί και άλλο παιδάκι. όμως όταν λέει ένα παιδί ότι καποιος το χτυπάει σαφώς θέλει διερεύνηση, συζήτηση και όλα τα σχετικά σε ραντεβού.

 

αυτά για τον παιδικό.

 

τώρα το τι κανεις εσύ στο σπίτι.

φυσικά προσπαθείς να το συζητήσεις. δεν ξέρω αν συνεχίσατε και τι καινούριο προέκυψε.

 

διάβασε αυτό οπωσδήποτε, είναι σημαντικό, http://parents.org.gr/psych/?sid=39

 

γιατί πρέπει να έχει όλα τα παιδιά φίλους? φυσικά και δεν γίνεται να έχουμε όλους φίλους μας, έχει έρθει ο καιρός που να το συζητήσετε αυτό.

δεν ταιριάζουμε με όλους, - μπορούμε να είμαστε ευγενικοί με όλους αλλά δεν σημαίνει ότι όλοι είναι φίλοι μας.

και οι άλλοι πρέπει να είναι ευγενικοί μεμάς αλλά δεν σημαίνει ότι είναι φίλοι μας.

επίσης, μπορεί καποιος να είναι φίλος μας και να μπερδευτεί και να μας κανει κατι που δεν μας αρέσει.

πρεπει να του το πουμε για να μην το ξανακάνει (βλέπε και άρθρο) και να επιμεινουμε σε αυτό μεχρι να το καταλαβει, δεν τον ξανααφήνουμε να το κανει.

 

μπορεί κατι που να κανουμε ν αστεναχωρήσει καποιον και να μας πει ότι δεν θελει να είναι φίλος μας,.

μπορουμε να τον ρωτήσουμε γιατί.

μπορεί απλώς να αλλαξε κατι στο μυαλό του, και να μην θελει πια να ειναι φίλος μας, συμβαίνει...

ή μπορεί κατι που καναμε να τον στεναχώρησε και να τον θύμωσε.

και αυτό συμβαίνει.

και τότε αν θέλουμε να είναι ακόμα φίλος μας προσπαθούμε να τον κανουμε να νιώσει καλύτερα, να τον αγκαλιάσουμε, να του πουμε συγνώμη κτλ.

 

αυτά είναι έναυσμα να συζητήσετε κατι πολυ βασικό με τον γιό σου,

εμένα δεν θα με ανησυχουσε όλο αυτό,

το να εκφράζει τα συναισθήματά του, και να πει δεν θελω να παω σχολειο, είναι μια ενδειξη ότι πρεπει να συζητήσετε όλα αυτά τα θέματα,

για να ξέρει τι να περιμενει απο τους φίλους του και το σχολείο.

δεν σημαίνει ότι εχει γίνει κατι ανεπανόρθωτο για το οποίο να χρειαστεί να πανικοβληθείς, είναι τα πρώτα βήματα του γιού σου στην κοινωνία, και στις διαπροσωπικές σχέσεις.

μεχρι καποια ηλικία τα παιδιά εχουν αδιαμφισβήτητα μια εικόνα πολύ γλυκιά, όμως καποαι στιγμή καταλαβαίνουν ότι πλέον δεν είναι όλοι φίλοι μας, και δεν γίνεται να είναι όλοι, φίλοι μας. Αλλά και επίσης ότι αυτά καποιες φορές αλλάζουν συχνά.

σίγουρα μπαίνουν νέα συναισθήματα, σε αυτό το στάδιο. ίσως ο γιός σου απλώς να τα εκφράζει κάτι που σημαίνει ότι θέλει απλώς μια ενθάρρυνση στο πως να συνεχίσει απο δώ και πέρα.

 

επισης

η δασκάλα δεν μπορεί να σας κανει να είσαστε ΟΛΟΙ φίλοι ο ένας με τον άλλον. (μπορεί ο Γιάννης να θέλει να είναι περισσότερο φίλος με εσένα παρά με τον Νίκο πχ)

όμως πρέπει να σας βοηθήσει να μην μπερδευεστε, και να είσαστε ευγενικοί.

 

βέβαια ειναι και καθήκον της δασκάλας να προσπαθήσει να μην δημιουργούνται κλίκες, δηλαδή να ενθαρρύνει τα παιδιά να κανουν παρέα και με τα άλλα παιιδά με τα οποία δεν συνηθίζουν τόσο να κανουν παρέα, αλλά δεν μπορεί να το αποκλείσει ή να το εξαφανίσει σαν φαινόμενο.

 

στήριξε τις σχέσεις με τα παιδιά που λεει ότι θελει ή είναι φίλος, με απογευματινό παιχνίδι στα σπίτια τους /σας,

 

μην τρομάζεις όταν σου λέει οτι αυτος αυτή δεν με εχει φίλο,

 

και δείξε του πως μπροεί να κάνει φίλους. (όχι με δώρα φυσικά) με συνεννόηση για να παιξουν στο σπίτι του/των,

αλλά πρεπει εσύ να το πεις την μαμα του άλλου πιαιδού

μην αφήσεις το παιδί σου μόνο σε αυτό, για να εχει καποιον μπροστά του να τον βοηθήσει σε περίπτωση που το αλλο παιδί πει όχι.

 

πρεπει να δώσετε σημασία σε αυτό, για να ξεπερασει οποια αρνητικότητα ενδεχομένως έχει

 

δεν θα επικεντρώσετε σε ένα παιδί αλλά θα κανονισετε διάφορα ραντεβού και μετά θα μπορεί να διαλέξει με πιο παιδάκι θα ηθελε να ξαναπαίξει, ποιο του φέρθηκε καλά κτλ.

 

(γιατί μερικές φορές τα παιδιά γίνονται απαισιόδοξα βλέποντας αυτή την μεγάλη διαφορά, του - όλοι είναι φίλοι μας, - με το - δεν σε έχω φίλο.- )

 

πραγματικά θα σε παρακαλέσω να πεις στην παιδαγωγό (εκτός και αν έχει δεχτεί οδηγίες απο ψυχολογο) να σταματήσει να "παρατηρεί" και να σταματήσει να φερεται διαφορετικά απο οτι πριν.

πιθανώς αυτό να τον έχει κανει να ειναι πιο κλειστος απο οτι πριν, στο να απαντάει.

[elenik]

Το ραντεβου με την δασκαλα ακομα ειναι σε αναμονη. Δεν κανει καν κουβεντα για το θεμα.

Εγω απο δω και περα γραφω τις δασκαλες (συγνωμη αλλα ειδα και αποειδα) και εξηγω στον γιο μου πια τι επιτρεπεται και τι δεν επιτρεπεται σαν συμπεριφορα και γενικα οτι τον αφορα.

Πχ Αν μας χτυπησουν δειχνουμε την δυσαρεσκεια μας εντονα προς αυτον που το κανει. Ενημερωνουμε την δασκαλα και αν το παιδακι συνεχισει αναλαμβανει μονος του ο Βασιλης απομακρυνοντας με δυναμη το παιδακι αυτο οταν παει να τον πλησιασει.

 

Αν νοιωσει οτι κατι που κανει καποιος τον μειωνει ή τον προσβαλει πρεπει να λεει εντονα "Ειναι λαθος αυτο που κανεις. Δεν μου αρεσει"

 

Λυπαμαι ειλικρινα γι αυτο που κανω και δεν ξερετε ποσο με ποναει να λεω κατι τετοιο στο παιδι μου αλλα .... τελικα ισως πρεπει να μαθει να αμυνεται.

 

Επισης σκεφτομαι πολυ σοβαρα να τον γραψω σε ενα αθλημα αυτοαμυνας (ελεγα κολυμβητηριο γιατι δεν πολυθελω τις βιαιες καταστασεις αλλα μαλλον με κυνηγανε)

[Μαρια Στυλιανακη]

Λυπαμαι ειλικρινα γι αυτο που κανω και δεν ξερετε ποσο με ποναει να λεω κατι τετοιο στο παιδι μου αλλα .... τελικα ισως πρεπει να μαθει να αμυνεται.

 

να μην λυπάσαι ούτε για ένα δευτερόλεπτο. αυτό που κάνεις δίνει εργαλεία στο παιδί σου να μάθει να υπερασπίζει τον εαυτό του και το δικό του καλό.

 

αυτό που του είπες είναι ότι καλύτερο.

 

αναγκαστικά, πρέπει να φερθούμε σκλήρά, οταν καποιος άλλος δεν σκέφτεται το συμφέρον μας και το καταπατά.

Δεν φταιει το παιδάκι σου, να γίνει μάρτυρας, εάν καποιο άλλο ακόμα δεν έχει μάθει να προσέχει τους άλλους.

 

θεωρείται απολύτως υγιές, το αν ένα παιδάκι του επιτεθεί ένα άλλο ή το σπρώξει, να προστατευτεί σπρώχνοντάς το προς τα πίσω και φωνάζοντας με όλη του τη φωνή ΣΤΑΜΑΤΑ!

αυτό πρόβαρέ το.

διάβασε και αυτό είναι πολύ σημαντικό και ενδιαφέρον http://parents.org.gr/psych/?sid=201

 

το κολυμβητήριο γενικά είναι κάτι πολύ καλό, για πολεμικές τέχνες δεν θα το σύστηνα απο τώρα. Ας φύγει απο αυτή την κατάσταση, αν είναι να τις μάθει να μην είναι για αυτό, αλλά για να ασχοληθεί με αυτή την τέχνη.

Καλύτερα είναι πρώτα να μαθει με τα εργαλεία που του δίνεις, παρά να χρειαστεί να βασιστεί σε εξωγενή παράγοντα, όπως οι τεχνικές που μαθαίνουν εκεί.